Ek Fiil

Tanım: İsimlere gelerek onların yüklem olmasını sağlayan eklere Ekfiil denir.

EK FİİLİN GENİŞ ZAMANI:

Ek fiilin geniş zamanında şahıs ekleri kullanılır. Sadece O ve Onlar Şahıs zamirlerinde -dır eki kullanılır. 

1. Ek Fiil Geniş Zaman Olumlu:

Buraların havası temizdir.

Benim babam askerdir.

Ben bugün yorgun ve hastayım.

2. Ek Fiil Geniş Zaman Olumsuz: Ek fiilin geniş zaman olumsuz değil kelimesiyle yapılır. 

Biz artık buralarda değiliz.

Benim babam artık bu okulun müdürü değil.

3. Ek Fiil Geniş Zaman Soru: Ek fiil geniş zaman soru, soru ekleri –mı, -mi, -mu, -mü getirilerek yapılır. 

Yarın hava karlı ?

Arkadaşınız derslerinde başarılı ?

Not: Ekfiilin geniş zamanında üçüncü tekil şahıstaki –dır, -dir, -dür, -dur (–tır, -tir, -tür, -tur) ekleri çoğu zaman düşer. Bu ekler kullanılmazsa cümlenin anlamında değişme olmaz.

Kullanımı:

Bildirme eki cümleye kesinlik anlamı katar. Ama kullanılamadığı durumlarda cümlenin anlamı değişmez.

Bu kalem.

(Bu kalemdir.)

Not: FıSTıKÇı ŞaHaP harflerinden sonra -tır, -tir, -tur,  -tür ekleri gelir.

Onlar ağaç.

(Onlar ağaç-tır.)

Not: Ek fiil geniş zaman ile iyelik ekleri birbirine karıştırılmamalıdır.

Ben-im (Tamlayan eki) öğretmen-im (İyelik eki)

Ben öğretmen-im. (Ek fiil) 

NOT: Ek fiilin görülen geçmiş zaman, Ek fiilin duyulan geçmiş zaman ve Ek fiilin şart kipinde ekler kelimelere şu şekilde gelir.

1. Ek fiil kelimeye ayrı yazılırsa –idi, imiş, -ise şeklinde yazılır.

Geçen hafta çok hasta idi.

Yeni aldığı bilgisayar bozuk imiş.

Yarın tatilse seninle sinemaya gelirim.

2. Sessiz harfle biten bir kelimeye Ek fiil bitişik yazılırsa –di, miş, -se şeklinde yazılır.

Geçen yıl okuduğumuz kitaplar çok güzeldi.

Yorgunsan biraz dinlen.

Soru yanlışsa iptal edelim.

3. Sesli harfle biten bir kelimeye Ek fiil bitişik yazılırsa –ydi, ymiş, -yse şeklinde yazılır.

Sınavda çok heyecanlıymış.

Matematik sınavında çok başarılıydı.

Arkadaşınız hastaysa mutlaka ziyaret edin.

EK FİİLİN GÖRÜLEN GEÇMİŞ ZAMANI:

Tanım: Geçmişte kalmış bir durumu anlatır. İsimlere -idi getirilerek yapılır.

1. Ek Fiil Görülen Geçmiş Zamanı Olumlu:

İki gün önce İstanbul’daydım.

Geçen hafta hava karlı ve soğuktu.

2. Ek Fiil Görülen Geçmiş Zamanı Olumsuz: Ek fiilin olumsuzu değil kelimesiyle yapılır. 

O çocuk, benim arkadaşım değildi.

Annem ve babam bu hafta evde değildi.

3. Ek Fiil Görülen Geçmiş Zamanı Soru: Ek fiil soru ekleri –mı, -mi, -mu, -mü getirilerek yapılır. 

Sen geçen sene de bu okulda mıydın?

Senin baban mühendis miydin?

EK FİİLİN DUYULAN GEÇMİŞ ZAMANI:

Tanım: Geçmişte kalmış bir durumu ve hali anlatır. İsimlere -imiş getirilerek yapılır.

1. Ek Fiil Duyulan Geçmiş Zamanı Olumlu:

Buralar on yıl önce ormanmış.

Geçen yıl bu şehir ilçe imiş.

2. Ek Fiil Duyulan Geçmiş Zamanı Olumsuz: Ek fiilin olumsuzu değil kelimesiyle yapılır. 

Öğrenciler dün de okulda değilmiş.

Dün okul tatil değilmiş.

3. Ek Fiil Duyulan Geçmiş Zamanı Soru: Ek fiil soru ekleri –mı, -mi, -mu, -mü getirilerek yapılır. 

Sabah Türkçe dersi yok muymuş?

Bugün bize gelen sana yardım eden adam mıymış?

EK FİİLİN DİLEK-ŞART KİPİ:

Tanım: Cümleye şart anlamı katar. İsimlere -ise getirilerek yapılır.

1. Ek Fiil Dilek-Şart Kipi Olumlu:

Hava güzelse şehirde biraz gezebiliriz.

Hava yağmurluysa şemsiyemizi yanımıza alalım.

2. Ek Fiil Dilek-Şart Kipi Olumsuz: Ek fiilin olumsuzu değil kelimesiyle yapılır. 

İş yeriniz uzak değilse yürüyerek gidelim.

Sorular kolay değilse değiştirelim.

    

 Sosyal ağdan bizi takip ederek yeniliklerden haberdar olabilirsiniz.

Telif hakları için tıklayınız...                                                        
Copyright © 2010 Türkçede.org                                                 Türkçenin öğretiminde katkısı olması dileğiyle...