• Yabancılara Türkçe Öğretimi
  • Türkçenin Yabancı Dil Olarak Öğretiminde -(I/A)R Biçimbiriminin Alışkanlık İşlevinin Öğretilmesine Yönelik İşe Dayalı Ders Malzemeleri

Türkçenin Yabancı Dil Olarak Öğretiminde -(I/A)R Biçimbiriminin Alışkanlık İşlevinin Öğretilmesine Yönelik İşe Dayalı Ders Malzemeleri

Yabancılara Türkçe öğretimine ilişkin alanyazın tarandığında dilbilgisi kapsamında yer alan yapıların öğretiminde öğreticilerin güçlüklerle karşılaştıkları sıkça belirtilmiştir. Buradan hareketle araştırmada -(I/A)r biçimbiriminin alışkanlık işlevinin öğretimine yönelik A2 düzeyinde işe dayalı ders malzemelerinin geliştirilmesi amaçlanmıştır. İşe dayalı öğrenme ve sunum-uygulama-üretim modellerine göre hazırlanan ders malzemesi ve etkinlikler sunum, uygulama ve üretim olmak üzere üç aşamada sunulacaktır. Sunum bölümünde örtük öğrenmenin gerçekleşmesi amacıyla doğrudan anlatım yapılmadan girdi oluşturulacaktır. Uygulama bölümünde açık öğrenmeyi gerçekleştirmek için sunum bölümünde yapılan sezdirimden hareketle, alanyazından -(I/A)r biçimbiriminin alışkanlık işlevine yönelik elde edilen veriler doğrultusunda dilbilgisi kartları kullanılacaktır. Ardından bilinçlendirme etkinliklerine yer verilip üretim bölümünde de çıktı olarak öğrenimler tarafından hazırlanan ders malzemeleri sunulacaktır.

Türkçenin yabancı dil olarak öğretiminde kullanılabilecek ders malzemelerinin eksikliği sık karşılaşılan sorunlardan biridir. Alandaki ders malzemelerine bakıldığında bunların neye göre hazırlandığı ya da nasıl hazırlanması gerektiği konusunda öğreticiler zorluklarla karşılaşmaktadır. Candaş-Karababa (2009, s. 269-270) tarafından görüşme yoluyla yapılan bir çalışmada öğreticiler, deneme yanılma yoluyla ders malzemeleri oluşturduklarını ve uygun kaynak kitapların bulunmaması nedeniyle dilbilgisi konularının aktarımında zorlandıklarını ifade etmişlerdir. Yabancı dil öğreticilerinin görüşlerine ve öğretmen yeterliliklerine yönelik yapılmış diğer araştırmalarda da (Mete, erişim tarihi: 02.06.2014; Mete ve Gürsoy, 2013; Güler, E. B., 2012; Er vd., 2012; Candaş-Karababa, 2009) materyal ve kaynak eksikliği nedeniyle yaşanan sorunlara değinilmiştir. İlgili araştırmalardan yola çıkıldığında Türkçenin yabancı dil olarak öğretiminde kullanılabilecek ders malzemelerinin eksikliği konusunda zorluklar yaşandığı görülmüştür. Ders malzemesi hazırlamak ve amaca uygun kullanmak uzmanlık gerektiren bir konudur. Bu nedenle Türkçenin yabancı dil olarak öğretiminde kullanılacak ders malzemelerinin hedef grubun gelişimsel özelliklerine ve Türkçe bilme düzeylerine dikkat edilerek bilimsel teknik ve yöntemlerle hazırlanması gerekir (Yıldız ve Tunçel, 2012, s. 139; Duman, 2013, s. 5).

Türkçenin yabancı dil olarak öğretiminde benimsenen işlevsel yaklaşımda dilin işlevi/anlamı önceliklidir; ancak biçim de yadsınamaz. Dilin kullanıldığı bağlam özellikleri düşünülerek yapı incelenir. Heterojen bir yapı oluşturan dil konuşucuları, farklı dil kullanım örnekleri sergileyecektir. Bu nedenle işlevsel yaklaşımda, dilin işlev ve kullanım farklılıklarının örnekleri sergilenmeye çalışılır (Özüdoğru ve Dilman, 2014, s. 40).Dilbilgisi öğretiminin ana dili öğretimindeki yeri üzerine yapılan değerlendirmelerin yabancı dil öğretimi için de geçerli olduğu söylenebilir. Dilbilgisi öğretimi, dersin amacı olarak görülmemelidir. Bu bağlamda Harmer’ın yaptığı sınıflamadan (örtük dilbilgisi - açık dilbilgisi - dilbilgisinden arındırılmış öğretim) yola çıkılarak dilbilgisinden arındırılmış öğretime zemin hazırlamak üzere iletişimsel yaklaşımın ışığı altında insanların dili nasıl öğrendikleri ve ne söylemek istedikleri üzerinde durulmaya başlanmıştır (Durmuş, 2013, s. 231). Özgen (2008, s. 37)’in Fotos (2001)’tan yaptığı aktarmaya göre kişi, hedef dile ait dilbilgisi kuralları, sesletim özellikleri gibi konulara hâkim olduğu ölçüde yeterli düzeyde iletişimsel bir yaklaşım geliştirebilecektir. Bu bakımdan öğreticiler, dilbilgisi kuralları ile iletişimsel yaklaşıma dayalı karma bir yöntem kullanmalı; dilbilgisi, işlevi ve anlamı göz önünde bulundurularak ele alınmalıdır. Öğretim sırasında kullanılacak materyaller de göreve/işe dayalı alıştırmalar şeklinde hazırlanmalıdır.

Leaver ve Willis (2004, s. 14-15) görev/iş odaklı öğretime yönelik hazırladıkları kitaplarında farklı araştırmacıların tanımlarından (bk. Richards, Platt and Weber, 1985; Prabhu, 1987; Nunan, 1989a, s. 10; Willis, 1996, s. 53; Ellis, 2003, s. 16; Skehan, 1998a, s. 95) yararlanarak görev/işi yorumlamışlardır. Buna göre görev/iş; sorumluluk, sonuç çıkarmak/çıktı üretmek, anlam odaklılık, amaç odaklı etkinliklerle ulaşılan gerçek yaşam durumları, içerik odaklı çıktı/ürünlerle iş planlama ve çıktı/sonuçların değerlendirilmesinde anlama odaklanma gibi anlamlara gelmektedir.

Devamını okumak için tıklayınız...

    

 Sosyal ağdan bizi takip ederek yeniliklerden haberdar olabilirsiniz.

Telif hakları için tıklayınız...                                                        
Copyright © 2010 Türkçede.org                                                 Türkçenin öğretiminde katkısı olması dileğiyle...