Yabancı Dil Öğretmenlerinin Derslerinde Materyal Kullanımına İlişkin Tutum Ve Görüşleri

               Bu çalışmada, yabancı dil öğretmenlerinin materyal kullanımı konusundaki tutum ve görüşleri, yabancı dil eğitiminde materyal kullanımının önem ve etkileri ile okullarda materyal kullanımını etkileyen olumlu ve olumsuz etmenler araştırılmıştır. Araştırmanın katılımcılarını Türkiye'nin farklı bölgelerinde çalışan toplam 65 yabancı dil öğretmeni oluşturmuştur. Araştırma verileri bir anket yardımı ile elde edilmiş ve sonuçlar araştırmanın geçerliliğine katkı verecek nitelikte hem nicel hem nitel olarak değerlendirilmiştir. Araştırmanın sonucunda, yabancı dil öğretmenlerinin büyük çoğunluğunun, materyal kullanımının gerekli ve önemli olduğu konusundaki bilinç ve farkındalık düzeylerinin yüksek olduğu ortaya çıkmıştır. Öğretmenler, yabancı dil eğitiminde materyal kullanımının, çoklu zekâ kuramı ve öğrenme stilleri açısından önemli olduğunu, öğrencilerin öğrenme stillerini göz önünde bulundurarak materyal hazırlamasının ve bu bağlamda eğitim ve öğretim sürecinde bilişsel ve duyuşsal boyutun göz önünde bulundurulması gerektiği görüşündedirler. Ankete katılan öğretmenlerin büyük oranda materyal tasarlamaya çalıştıklarını, ancak özellikle öğrenci ilgisi ve seviyesine uygun ve yaratıcı materyal tasarlarken zaman, maliyet ve emek konusunda bazı sıkıntılar yaşadıklarını dile getirmişlerdir. Yaşanan bu zorlukların okullarda materyal kullanımında önemli bir olumsuz etken olduğu sonucu ortaya çıkmıştır. Çalışmaya katılan öğretmenlerin şu an Türkiye'nin değişik bölgelerinde öğretmenlik yaptıkları düşünülürse, Milli Eğitim Bakanlığı'nın konu kapsamındaki sorunları daha etraflıca tespit etmesi ve bu alana yatırım yapması, yurtiçi ve yurtdışında gerçekleştirilecek eğitim çalışmalarıyla materyal hazırlama eğitimleri sağlaması önemli olduğu düşünülmektedir.

             Yabancı dil eğitimi, öğrencinin dil öğrenme konusunda bilinçlendirilmesi ve öğrenmeyi yaşam boyu sürdüreceği bir davranış haline dönüştürmesine yardım etmelidir. Çünkü bugün hali hazırda yaşanan iletişim, çok yönlü bir iletişimdir ve yabancı dil bilmek de öğrenilen dili iletişim aracı olarak çok yönlü kullanabilmek demektir. (Gündoğdu 2007; Gömleksiz/Elaldı, 2011: 447) Bir dili iletişim aracı olarak kullanmak da, okuma, yazma, dinlediğini anlama ve konuşma gibi dilde dört beceriyi geliştirecek şekilde öğrencilerin desteklenmesini gerektirmektedir. Avrupa Konseyi'nin 2001 yılında ortaya koyduğu "Avrupa Ortak Dil Kriterleri Çerçeve Programı" (Bkz. Güler 2009; Özdemir, 2006) içerisinde yer alan yapılandırmacı ilkesel tutumlar, yabancı dil eğitiminde ders materyalleri kullanımını da etkilemiş, içerik ve nitelik açısından belirlemiştir. Yapılandırmacı yaklaşım, öğrencilerin özgür ortamlarda öğrendiklerini özümsemesini ve yorumlayarak kendisinin deneyimleşmesini öngörür. Bu nedenle yabancı dil öğretmeni, her şeyden önce öğrencilerin konulara ilişkin etkinlikler gerçekleştirmesini ve bilgiyi yapılandırmasını sağlamalıdır. Bu yaklaşımda yeni bilgiler öğrenciler tarafından özgün yorumla biçimlendirilerek yapılandırılır. (Özdemir, 2006: 64; Şimşek 2004; Yeşilyurt 2011) Bu nedenle yabancı dil öğretmeni yetiştirilmesinde, materyal analiz etmek, tasarlamak ve düzenlemek, materyal geliştirmek veya uyarlamak gibi stratejilerin gelişmesine katkı verilmelidir. (Cesur, 2008: 25, 90) Öğrenme başarısızlığında, bazen öğretmenin kötü ya da tek düze öğretim yöntemleri kullanması etkili olabilir. Öğretim yöntemleri çeşitlendirildiğinde, uygun yöntemler ve materyaller tercih edildiğinde, öğrenmede başarı artar. Çoklu ortamların düzenlenmesi öğrenci motivasyonunu yükseltecek, öğrenme başarısını arttıracak ve öğrenilen bilgiyi yapılandıracaktır. Dersin amaçlarına uygun, görsel, renkli ve etkili materyal kullanımı, öğrenciyi bilişsel, duyuşsal, duygusal, davranışsal ve sosyal açılardan destekleyecek, yabancı dil eğitimini daha canlı, kalıcı ve etkili kılacaktır. Dil eğitiminde her şeyden önce dil öğrenen öğrencinin, yabancı dili öğrenirken dilini öğrendiği toplumun, siyasal, toplumsal ve kültürel özgün yanları ve başkalıklarının farkına varması, her iki kültürün özgün ve farklı yanları konusunda kültürlerarası yorum yapabilmesi, önyargılı davranmaması, özeleştiri yapabilmesi, empati kurabilmesi ve hoşgörülü davranabilmesinden (Bredella/Christ/Legutke 2000; Tuzcu 2002; Biehele/Padros 2003) yola çıkılıyor ve yaşam boyu öğrenmeye katkı vermek amacı güdülüyor. Öğrencinin bu yetilere sahip olması da "Dilsel Avrupa Yetisi" (bkz. Hilligus/ Kreienbaum, 2007: 12) başlığı altında tanımlanıyor. Dil eğitiminde bu hedeflere ulaşabilmek için, bugün dilin doğal ortamında olduğu gibi yaşayarak edindirilmesi ve bunun için de değişik materyallerden ve başka somut öğretim stratejilerinden yararlanılması öngörülmektedir. Öğretmen ders içeriklerine uygun, hedef dili doğal kültürel ortamındaki gibi edindirecek gerçek yaşamı modelleyen materyalleri seçebilmeli ve yeni materyaller geliştirebilme becerilerine sahip olmalıdır.

Bu çalışmada, yabancı dil öğretmenlerinin materyal kullanımı konusundaki tutum ve görüşleri, yabancı dil eğitiminde materyal kullanımının önem ve etkileri ile okullarda materyal kullanımını etkileyen olumlu ve olumsuz etmenler araştırılmıştır. Bu amaç çerçevesinde araştırmada şu sorulara yanıt aranmıştır:

1-   Yabancı dil öğretmenlerinin, materyal kullanımı konusundaki farkındalık ve bilinç düzeyleri nasıldır?

2-   Yabancı dil öğretmenleri derslerinde materyal hazırlıyor ve kullanıyorlar mı? Öğretmenler materyal kullanımına önem veriyorlar mı?

3-   Yabancı dil derslerinde materyal kullanımının, öğrenciler üzerinde olumlu veya olumsuz etkileri var mıdır?

4-   Yabancı dil derslerinde materyal kullanımını etkileyen olumlu ve olumsuz etmenler nelerdir?

2. Yöntem

2.1.Araştırma Modeli ve Katılımcılar

Araştırma genel tarama modeli biçiminde desenlenmiş, sonuçlar araştırmanın geçerliliğine katkı verecek nitelikte hem nicel hem nitel olarak değerlendirilmiştir. Dolayısıyla nicel ve nitel sonuçlar birbirini tamamlayıcı nitelik taşımaktadır. Tarama modeli, geçmişte ya da halen var olan bir durumu var olduğu şekliyle betimlemeye amaçlayan yaklaşımdır. Araştırmaya konu olan olay, kendi koşulları içinde ve olduğu gibi tanımlamaya çalışılır (Karasar, 2005: 77). Araştırma evrenini oluşturan 65 yabancı dil öğretmenlerinin 38'i (%58,5) bayan, 27'si (%41,5) erkektir. Öğretmenlerin 57'si (%87,7) devlet okullarında, 8'i ise (%12,3) özel okullarda çalışmaktadırlar. Elde edilen bulgulardan, 65 yabancı dil öğretmeninden 31'inin (%47,6) üniversitede materyal geliştirme ve uyarlama konusunda ders almış olduğu, 10 öğretmenin (%15,3) hizmet içi eğitim semineri veya benzeri seminerlerden bu konuda bilgi sahibi olduğu, 24 öğretmenin ise (%37) bu konu bağlamında herhangi bir ders veya eğitim almadığı anlaşılmaktadır. Aşağıdaki tablo, araştırmaya dahil olan öğretmenlerin yaş ortalamasını göstermektedir.

Devamını okumak için tıklayınız...

    

 Sosyal ağdan bizi takip ederek yeniliklerden haberdar olabilirsiniz.

Telif hakları için tıklayınız...                                                        
Copyright © 2010 Türkçede.org                                                 Türkçenin öğretiminde katkısı olması dileğiyle...