Dil Öğretim Yöntemleri - Doğal Yaklaşım-11- Ders Malzemesinin Rolü-İşlem-Sonuç

Ders Malzemesinin Rolü

Doğal Yaklaşım'da malzemenin temel hedefi, "dil edinen kişinin anlaması ve böylece edinmesine yardımcı olacak dil-dışı bağlam" (Krashen ve Terrell 1983: 55) sağlayarak, ders aktivitelerini gerçek dünya ile bağdaştırarak ve öğrenciler arasında gerçek iletişim yaratarak ders aktivitelerini olabildiğince anlamlı hale getirmektir. Malzemeler ders kitaplarından ziyade gerçek dünyadan alınmadır. Malzemelerin temel amacı kavrama ve iletişimi mümkün kılmaktır. İletişim için içerik oluşturan resimler ve diğer görsel yardımcılar kullanılır. Bunlar sınıfta geniş bir sözcük dağarcığının edinilmesini sağlarlar. Diğer önerilen malzemeler arasında tarifeler, broşürler, ilanlar, haritalar ve (eğer kurs içinde okuma da mevcutsa) öğrencilerin düzeyine uygun kitaplar bulunmaktadır. Oyunlar, genelde, yararlı ders malzemeleri olarak görülürler zira "doğaları gereği oyunlar öğrencilerin dikkatini yapmakta oldukları şey üzerinde yoğunlaştırırlar ve dilin kendisinin bir hedef olmasındansa dili hedefe ulaşmak için bir araç olarak kullanırlar" (Terrell 1982: 121). Malzemelerin seçimi, üretimi ve malzemelerin bütünü Doğal Yaklaşım öğretmenine ayrı bir yük getirmektedir. Krashen ve Terrell konu ve durumlardan oluşan bir müfredat önerdikleri için, Doğal Yaklaşım tarafından önerilen konu ve durum "programı" çevresinde gelişen malzemelerin öğretmenlere önerilerle birlikte basılmasının mümkün olduğu düşünülebilir.

İşlem

Doğal Yaklaşım'ın çeşitli yöntem kaynaklarından gelen teknik ve aktiviteleri serbestçe uyarladığını ve yalnızca bunlar için yapılan öneriler ve bunların yolları açısından yenilikçi sayılabileceğini gördük. Krashen ve Terrell (1983) Durumsal Dil Öğretimi, İletişimsel Dil Öğretimi ve diğer yöntemlere ait bildik aktivitelerin kullanımına yönelik öneriler getirmektedirler. Doğal Yöntem'in işlemsel yönlerini göstermek için, bu tür aktivitelerin Doğal Yaklaşım dersliğinde, herhangi bir üretim yanıtı beklenmeksizin ya da hedef dilde çok ufak yanıtlar bekleyerek nasıl kullanıldığı aşağıdaki örnekte verilmektedir.

1. Toplu Fiziksel Tepki (TPR) yönteminin komutları ile başla. Başlangıçta komutlar çok basit: "Ayağa kalk. Dön. Sağ elini kaldır". 
2. Vücudun kısımlarını öğretmek ve sayıları sunmak için TPR kullan. "Sağ elini başının üstüne koy, her iki elinle omuzlarına dokun, önce burnuna dokun, sonra ayağa kalk ve üç kez sağa dön" gibi. 
3. Derste kullanılacak terimleri ve komutları sun. "Bir kalem al ve kitabın altına koy, bir duvara dokun, kapıya git ve üç kez tıklat". Sınıfa getirilen her türden nesne de katılabilir. "Teybi al ve tepsiye yerleştir. Yeşil örtüyü Larry'ye götür. Sabunu al ve yeşil bluzlu kadına götür." 
4. Sınıf üyelerini isimle tanıtmak için fiziksel nitelikleri ve giysileri kullan. Öğretmen, anahtar sözcüklerin anlamlarını kesinleştirmek için içerik ve nesneler kullanır: saç, uzun, kısa, vs. Sonra bir öğrenci tarif edilir. "Adın ne?" (bir öğrenci seçer) "Sınıf. Barbara'ya bakın. Uzun kahverengi saçı var. Saçı kısa değil." (Kavramayı kesinleştirmek için mim, işaretler ve bağlam kullanılır). "Uzun kahverengi saçlı kadının adı ne?" (Barbara). "Kısa kumsal saçlı kadının adı ne?" ya da "Kısa kahverengi saçlı ve gözlüklü adamın yanında oturan öğrencini adı ne?" gibi sorular anahtar sözcüklerin, bağlamın ve el işaretlerinin kullanılması sayesinde kolayca anlaşılır. Ayrıca, bu sorular öğrencilerden yalnızca sınıf arkadaşlarının adını hatırlayıp söylemelerini istemektedir. Aynısı giysiler ve renklerle de yapılabilir. "Kim sarı gömlek giyiyor? Kim kahverengi elbise giyiyor?" 
5. Yeni sözcük bilgisini sunmak ve yanıt olarak yalnızca öğrenci adlarını gerektiren aktiviteleri sürdürmek için görsel malzeme, örneğin dergi resimleri kullan. Öğretmen resimleri teker teker sınıfa sunarken resimdeki tek bir nesne ya da eylem üzerine dikkatlerini çeker. Resim hakkında konuşurken bir ile beş arasında yeni sözcük sunabilir. Daha sonra resmi öğrencilerden birine verir. Öğrencilerin yapması gereken o resme sahip öğrencinin adını hatırlamaktır. Örneğin, "Tom'da tekne resmi var. John'da televizyon seyreden ailenin resmi var" gibi. Öğretmen "Tekne resmi kimde? Kumsaldaki insanlar resmi Susan'da mı Tom'da mı?" gibi sorular sorar. Yine, öğrencilerin yanıt olarak sadece bir ad söylemeleri yeterlidir. 
6. Resimlerin kullanımını TPR ile birleştir. "Jim, köpekli küçük kızın resmini bul ve onu pembe bluzlu kadına ver." 
7. Resim gözlemlerini komutlarla ve şart tümceleri ile birleştir. "Eğer resminizde bir kadın varsa ayağa kalkın. Resminizde mavi bir şey varsa sağ omzunuza dokunun." 
8. Çeşitli resimler kullanarak, öğrencilere tarif edilmekte olan nesneyi göstermelerini söyleyin. Resim 1. "Bu resimde insanlar var. Biri baba, diğeri de kızı. Ne yapıyorlar? Yemek. Hamburger yapıyorlar." Resim 2. "Bu resimde iki adam var. İkisi de genç. Boks yapıyorlar." Resim 3 ...

(Krashen ve Terrell 1983: 75-7)

Bu aktivitelerin tümünde, öğretmen kavranabilir girdiyi kesinleştirmek için anahtar sözcükler, uygun işaretler, bağlam, tekrar ve tanımlama kullanarak sürekli bir "kavranabilir girdi" akışı sağlar.

Sonuç

Doğal Yaklaşım, formel olmayan ortamlarda dil öğrenmekte olan kişilerin birinci dili ve ikinci dili nasıl edindiklerine yönelik gözlem ve yorumlara dayanan bir dil öğretme yöntemi geleneğine aittir. Bu tür yöntemler dil öğretimi için dilin formel (dilbilgisel) düzenlemesinin gerekli olduğu görüşünü reddederler. Newmark ve Reibel'ın "yetişkin bir kişiye dilbilgisel olarak sıraya konulmamış malzemeler yolu ile dil öğretilebilir" şeklinde ifade ettikleri görüşe ve bu tür bir yaklaşım "anadil konuşan kişinin düzeyine en yakın düzeyde, dilde ustalık kazandıracak bildiğimiz tek yaklaşımdır" (1968: 153) şeklindeki görüşüne uymaktadır. Doğal Yaklaşım'da kavrama ve anlamlı iletişimin yanısıra doğru türden kavranabilir girdinin sağlanmasına önem verilmesi sınıfta ikinci ve yabancı dilin başarılı bir şekilde edinimi için gerekli ve yeterli bir ortam oluşturur. Bu da mevcut çeşitli kaynaklardan alınan tekniklerin bağdaştırılması ve uyarlanmasında yeni bir tanımlamaya yol açmıştır. İletişimsel Dil Öğretimi gibi, Doğal Yöntem de işlemlerinde devrimsel olmaktan ziyade evrimseldir. Orijinal olma konusundaki en büyük iddiası uyguladığı tekniklerde değil, dilbilgisel açıdan kusursuz sözcelerin ve tümcelerin üretiminden çok kavranabilir ve anlamlı alıştırma aktivitelerini vurgulayan bir yöntem içinde bu tekniklerin kullanımındadır.

    

 Sosyal ağdan bizi takip ederek yeniliklerden haberdar olabilirsiniz.

Telif hakları için tıklayınız...                                                        
Copyright © 2010 Türkçede.org                                                 Türkçenin öğretiminde katkısı olması dileğiyle...